De KNVB (Koninklijke Nederlandse Voetbalbond) zet scheidsrechterscoaches in om scheidsrechters te begeleiden en te ontwikkelen. Hoewel “TKB” (Talenten Kwalificatie Bestemd) een specifieke term lijkt voor een talentengroep, focust de KNVB zich op gestructureerde begeleiding voor scheidsrechters op districts- en landelijk niveau.
Tijdens deze terugkeerbijeenkomst in Zeist op 9 maart 2026 is samen teruggeblikt op de opleiding en de bijbehorende theorie. Dick ter Horst en Walter Hartjes zijn van de partij. De opgeleide scheidsrechtercoach en de collega’s die op de wachtlijst staan zijn tevens op deze avond uitgenodigd. We zijn met ongeveer veertig coaches aanwezig. De avond wordt geopend en door hoofddocent arbitrageopleidingen Gijs van Hout en afgetrapt door Seán Mallon, hoofd scheidsrechtersopleiding en ontwikkeling AV. Tevens is docent Nick Wenneker aanwezig om diverse casussen te leiden. De rol van coach wordt belicht in de inleiding. Investeren in het individu door ons als coach is van belang om de scheidsrechter te laten groeien.
Seán Mallon tijdens zijn inleiding
De recente ontwikkelingen binnen het coachvak worden meegenomen. Veel ruimte is er voor interactie, reflectie en intervisie. We kunnen kiezen om een opgenomen coachgesprek te bekijken bij docent Nick, een coachgesprek te voeren bij Seán of met Gijs de praktische zaken rondom coaching door te nemen.
Autonomie en zelfstandigheid zijn waardevolle zaken waar aan gewerkt wordt bij de scheidsrechter tijdens coachtrajecten. Hiervoor is ontwikkelen van relationeel vertrouwen van belang tussen de coach en de scheidsrechter. Dit dien je gaandeweg op te bouwen zodat de scheidsrechter zich veilig voelt in zijn omgeving. Hierin zal de scheidsrechter competent zijn en worden. De coach zal hem uitdagen met open vragen. Open vragen nodigt de ander uit tot denken. Je leert de scheidsrechter groeien naar autonoom handelen.
Tijdens een van de casussen in tweetallen zoemen we beiden in op de open vragen. De waaromvraag is soms van wezenlijk belang om tot de kern te komen van handelen. We gebruiken de waaromvraag om er zelfachter te komen waarom we hier zijn op de bijeenkomst.
Dit zijn mijn waaromvragen.
- Waarom ben je hier? Ik wil een idee hebben van wat ik doe.
- Waarom wil je een idee hebben van wat je doet? Ik wil daarop tools ontwikkelen.
- Waarom wil je tools ontwikkelen? Om mijzelf de juiste bagage te geven.
- Waarom wil jij jezelf de juiste bagage geven? Om de scheidsrechter beter te maken.
- Waarom wil jij de scheidsrechter beter maken? Omdat ik daar samen een goed gevoel van krijg.
Dit is één van de open vragen die je kunt stellen uit de 6W-reeks: wie, wat, welke, wanneer, waarom, waardoor/hoe.
De scheidsrechtercoach realiseert een veilig klimaat waarin een (assistent-)scheidsrechter zich optimaal kan ontwikkelen. En een omgeving waarin de leerdoelstellingen van de (assistent-)scheidsrechter centraal staan. Heb je affiniteit met het begeleiden van mensen en ben je bereid om aan de slag te gaan met jouw ontwikkeling? Dan is de coachopleiding van de KNVB iets voor jou! Inschrijven kan zeker nog voor de opleiding 2026.
Docenten Nick Wenneker en Eric Visser tijdens de coachopleiding
Wat leer je tijdens de opleiding?
Na afloop van deze opleiding ben je in staat om, vanuit de visie op leren van de KNVB, (assistent-)scheidsrechters te coachen vanuit hun leervragen en draag je zodoende bij aan hun ontwikkeling. Je stelt je dienend op voor de ontwikkeling van de (assistent-)scheidsrechter. Hierdoor is het geen pré dat je zelf (assistent-)scheidsrechter bent (geweest).
Walter Hartjes, 11 maart 2026
